Jakie formalności musi spełnić osoba która uciekła z Ukrainy najpierw do innego kraju UE a potem po kilku m-cach do Polski?

Z możliwości skorzystania z dobrodziejstwa ustawy z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa (dalej: specustawa) mają prawo obywatele Ukrainy, którzy wjechali do Polski w okresie od dnia 24 lutego 2022 r., przy czym wjazd do Polski nie musiał nastąpić bezpośrednio z Ukrainy. 

Jeżeli zatem obywatel Ukrainy wyjechał do Polski w powyżej wskazanym terminie, niezależnie od tego czy bezpośrednio, czy też przez kraj trzeci, zostanie objęty działaniem specustawy. Jednakże w celu uzyskania świadczeń wskazanych w specustawie obywatel Ukrainy powinien uzyskać numer PESEL i zarejestrować swój pobyt nie później niż 90 dni od dnia wjazdu na terytorium Polski, czyli decydujący jest moment wjazdu do Polski, a nie moment wyjazdu z Ukrainy. Jeżeli zachodzi sytuacja korzystania przez obywatela Ukrainy ze świadczeń z tytułu uchodźstwa w innym państwie niż Polska, to w przypadku uzyskania prawa do nich w Polsce konieczne jest zrezygnowanie z ich pobierania w innym państwie, bowiem z ochrony czasowej obywatel Ukrainy może korzystać tylko w jednym państwie UE. Mimo że obecnie państwa udzielające pomocy uchodźcom ukraińskim nie skoordynowały między sobą systemu pomocy, to nie wykluczone, że w przyszłości taka koordynacja nastąpi i w związku z tym osobę pobierającą równolegle świadczenia w różnych państwach mogą spotkać negatywne konsekwencje prawne z tego powodu. Już teraz ZUS dysponuje narzędziami wymiany informacji z odpowiadającymi mu organami w innych państwa członkowskich UE dzięki czemu może zweryfikować, czy świadczenia nie są wypłacane podwójne, czyli w jednym państwie nienależnie pobrane.